Nadeszła astronomiczna i kalendarzowa zima

Dziś początek kalendarzowej zimy. Zawsze jest to ta sama data, czyli 22 grudzień. Natomiast zima astronomiczna rozpoczyna się w momencie, kiedy Ziemia przejdzie przez tzw. punkt Koziorożca, czyli w tym roku był to 21 grudzień. Jest to ruchoma data. Wynika to z długości czasu w jakim Ziemia obiega Słońce, czyli ok. 365 dni 5 godzin 49 minut oraz  stosowania lat przestępnych. Przesilenie zimowe na półkuli północnej przypada więc 21 albo 22 grudnia. Jest to najkrótszy dzień w roku. Słońce tego dnia wzeszło o godzinie 7.42, a zaszło o 15.42. Dzień trwał zaledwie 7 godzin i 42 minuty i był krótszy od najdłuższego w roku aż o 9 godzin i 4 minuty.  Podczas zimy astronomicznej dzień jest krótszy od nocy, jednak z każdą kolejną dobą dnia przybywa, a  nocy ubywa.

Noc spadających gwiazd

Dzisiejszej nocy możemy obserwować deszcz meteorów z roju Geminidów.
Aktywność tego roju przypada na okres pomiędzy 8 grudnia a 21 grudnia,ale najbardziej intensywny deszcz będzie właśnie dziś. Specjaliści twierdzą, że może być ich nawet 100 na godzinę! Najlepiej obserwować "spadające gwiazdy" poza dużymi miastami, ponieważ miejskie światła mogą utrudniać obserwację.

Zagadki grudzień

Odgadnij nazwy obiektów na podstawie poniższych opisów.

1. Azjatycka wyspa, na której leżą trzy państwa.
2. Najwyżej położona linia kolejowa na świecie.
3. „Centrum” trzech wielkich religii świata.
4. Które kraje leżą na dwóch kontynentach: w Europie i w Azji.
5. Trzy kryptodepresje Azji.
6. Państwo, którego nazwa pochodzi od hiszpańskiego słowa oznaczającego równik.

Odpowiedzi do zagadek - listopad

1. Marajó

2. Park Narodowy Kanha

3. Zambezi

4. Kamczatka

5. Salto Angel

6. Bora Bora

Korona Ziemi

Korona Ziemi, nazwa ta obejmuje najwyższe szczyty na poszczególnych kontynentach. Kontynentów jest siedem, ale szczytów, które bierze się pod uwagę mówiąc o Koronie Ziemi jest aż 9. Związane jest to z faktem, iż wśród geografów i wspinaczy nie ma zgody, jakie są najwyższe szczyty Europy oraz Australii i Oceanii.
Do Korony Ziemi należą:
Kilimandżaro, 5.895 m n.p.m. (Afryka)
Masyw Vinsona, 4.892 m n.p.m. (Antarktyda)
Góra Kościuszki, 2.228 m n.p.m (Australia) lub Piramida Carstensz (inna nazwa to Puncak Jaya), 4.884 m n.p.m. (Oceania)
Everest, 8.848 m n.p.m. (Azja)
Elbrus, 5.642 m n.p.m. lub Mont Blanc, 4.810 m n.p.m. (Europa)
McKinley, 6.194 m n.p.m. (Ameryka Północna)
Aconcagua, 6.962 m n.p.m. (Ameryka Południowa).
Koronę Ziemi wymyślił, rozpropagował i zdobył jako pierwszy w 1985 roku przedsiębiorca i miłośnik gór Richard Bass.
Aktualnie 22 Polaków zdobyło Koronę Ziemi. Jako pierwszy, himalaista Leszek Cichy w 1999 roku. Pierwszą Polką, która może się poszczycić takim sukcesem jest Anna Czerwińska (2000 rok). Wśród polskich zdobywców jest także min. Martyna Wojciechowska oraz przedsiębiorca ze Swarzędza, Ireneusz Szpot.

Trzęsienie ziemi w Iranie i Iraku

W niedzielę wieczorem na pograniczu Irańsko - Irackim doszło do silnego trzęsienia ziemi. Siła wstrząsów osiągnęła wartość 7,3 stopnia w skali Richtera, a trzęsienia ziemi było odczuwalne min. w Izraelu, Libanie, Turcji, Kuwejcie, Zjednoczonych Emiratach Arabskich i w Katarze. Skutkiem takich wstrząsów jest ponad 400 osób zabitych, 7 tys. osób rannych i  ponad 30 000 zniszczonych budynków.
Według Instytutu Geofizyki Uniwersytetu w Teheranie po głównym trzęsieniu ziemi nastąpiło około 100 słabszych wstrząsów wtórnych.

Zagadki listopad

Na podstawie opisu rozpoznaj poniższe obiekty geograficzne.

1. Wyspa w delcie Amazonki, utworzona z materiału naniesionego przez rzekę. Jest to największa aluwialna wyspa na Ziemi.

2. Jeden z najsłynniejszych Parków Narodowych Indii, jego sceneria została wykorzystana przez Kiplinga w „Księdze Dżungli”. Obszar pokryty w większości tropikalnym lasem, są także tereny trawiaste oraz wiele rzek i strumieni; dzięki wysiłkom udało się zwiększyć populację wielu zagrożonych gatunków, min. tygrysów, lampartów i gaurów (bawołów indyjskich).

3. Największa rzeka Afryki należąca do zlewiska Oceanu Indyjskiego i czwarta pod względem długości rzeka tego kontynentu (2660 km). Początkowo płynie na południe przez płaskie i mocno zabagnione równiny, następnie skręca na wschód, gdzie tworzy liczne progi i wodospady. Uchodzi do Kanału Mozambickiego, gdzie tworzy deltę o powierzchni ok. 10 tys. km².

4. Półwysep znajdujący się między Morzem Beringa a Morzem Ochockim. Jest to jeden z najaktywniejszych wulkanicznie regionów na Ziemi (150 wulkanów, w tym 28 uznawane za czynne). Liczne są tam również gorące źródła.

5. Najwyższy i najpiękniejszy wodospad na świecie, znajdujący się na terytorium Wenezueli. Łączna wysokość wodospadu sięga prawie kilometra. Wodospad znajduje się na rzece Corrao w niedostępnej wenezuelskiej dżungli. Przez długi okres czasu wodospad, ukryty w głębi dżungli, nie był dostępny dla wszystkich. Dostawali się tam tylko najbardziej uparci naukowcy, często ryzykując własne życie.

6. Niezwykle piękna wyspa wulkaniczna leży w archipelagu Wysp Towarzystwa, w grupie Wysp Pod Wiatrem; jej powierzchnia to ok. 38 km², otoczona rafą koralową. Na wyspie znajdują się dwa szczyty: Pahia (661 m n.p.m.) oraz Otemanu 727 m n.p.m., a w pobliżu znajdują się dwie mniejsze wyspy koralowe.  

Odpowiedzi do zagadek - październik

Opisane w październikowych zagadkach cieśniny to:

1. Beringa 
2. Tsugaru
3. Makasarska
4. Otranto
5. Malakka
6. Sund

Zmiana czasu

Dzisiejszej nocy zmieniamy czas z letniego na zimowy, czyli ze wschodnioeuropejskiego na środkowoeuropejski. Śpimy zatem o godzinę dłużej. Być może jest to ostatnia taka zmiana, bowiem w Sejmie trwają prace nad projektem, który zakłada rezygnację z tej wieloletniej tradycji. Dlaczego w ogóle zmieniamy czas?
Celem zmiany czasu jest przesunięcie aktywności ludzi tak, aby maksymalnie wykorzystali światło słoneczne. Pomysł na zmianę czasu pochodzi od Benjamina Franklina, który zauważył, że od wiosny ludzie wstają kilka godzin po wschodzie słońca, natomiast wieczorami muszą pracować przy świecach. Przedstawił obliczenia związane z liczbą zużywanych w ten sposób świec i ich dużym kosztem. Dzisiejsze badania wykazują, iż różnice w zużyciu energii między czasem letnim a zimowym są znikome.

Odkrycie Ameryki

Dziś 525 rocznica wielkiego geograficznego wydarzenia, czyli odkrycia Ameryki przez Krzysztofa Kolumba. 12 października 1492 roku jego statki  dotarły do wysp Bahama, a Kolumb był przekonany, że to wyspy japońskie. W wielkiej chwale wrócił do Hiszpanii przekonany, iż odnalazł drogę do Indii. Dopiero dwadzieścia lat później podróżujący w te rejony Amerigo Vespuci stwierdził, że odkryte przez Kolumba lądy, to ani nie Japonia ani nie Indie, a nowy,  nieznany dotąd kontynent. Na jego cześć kontynent ten otrzymał nazwę Ameryka.